Podiummagie, soort per soort

Niet één kunst, maar meerdere

Volgens de definitie van Wikipedia is goochelen een podiumkunst: het publiek ziet verrichtingen die onmogelijk lijken, maar met natuurlijke middelen tot stand komen, wat het onderscheidt van elke claim op bovennatuurlijke kracht. Binnen de kunst spreken artiesten in genres. Theaterillusies zijn gebouwd voor grote publieken in een theater. Salonmagie gebeurt staand, op het niveau van het publiek, voor een middelgrote ruimte. Close-upmagie gebeurt met het publiek dichtbij genoeg om aan te raken. Een avondshow in een groot theater, zoals die nabij Clifton Hill, leent van verschillende van deze tegelijk.

Grote illusies

Wikipedia wijst grote rekwisieten en assistenten aan als de kenmerken van een toneelillusie, naast vroeger ook grote dieren. Het gaat om de kasten, platforms en zwevende lichamen die vanaf de achterste rij zichtbaar zijn. Veel van de principes zijn oud. Pepper's ghost, een toneelillusie die voor het eerst werd gebruikt in het 19e-eeuwse Londen, vereiste een theater dat eromheen werd gebouwd, en Wikipedia merkt op dat spiegels tegenwoordig zelden worden gebruikt vanwege het installatiewerk en transport dat ze vergen. Moderne illusieshows leunen in plaats daarvan op belichting, enscenering en assistenten.

Close-up en goocheltrucs

Close-upmagie, ook wel tafelmagie genoemd, gebruikt alledaagse voorwerpen zoals kaarten en munten, en Wikipedia omschrijft het als een vorm die wordt opgevoerd met het publiek dicht bij de goochelaar, soms een-op-een. Het berust op vingervlugheid, ook wel prestidigitatie of goochelarij genoemd: fijne motoriek die zo lang wordt geoefend tot een verborgen beweging eruitziet als een gewoon gebaar. In een groot theater wordt close-upwerk vaak overgebracht door vrijwilligers het podium op te halen. Dit is het deel van een show waarin dichtbij vooraan zitten zijn vruchten afwerpt.

De effecten die goochelaars benoemen

Goochelaars ordenen effecten naar wat het publiek schijnbaar ziet, hoewel Wikipedia opmerkt dat zij van mening verschillen over de grenzen. De gangbaar benoemde zijn:

• Productie en verdwijning: iets verschijnt, of verdwijnt
• Transformatie en restauratie: iets verandert, of wordt gebroken en weer heel gemaakt
• Teleportatie en verwisseling: dingen verplaatsen zich of wisselen van plaats
• Leviatie en penetratie: dingen zweven, of gaan door vaste stoffen heen
• Voorspelling en ontsnapping: een uitkomst voorzegd, een artiest bevrijd

Mentalisme

Mentalisten lijken gedachten te lezen, keuzes te voorspellen of ongewone mentale vermogens te tonen. Wikipedia zegt dat de effecten worden geproduceerd door gewone goochelmiddelen, natuurlijke menselijke vermogens zoals het lezen van lichaamstaal, en een begrip van psychologie. Het wordt meestal beschouwd als een tak van magie, hoewel veel mentalisten zich liever onderscheiden van goochelaars. Wikipedia vermeldt ook de visie van Penn en Teller dat een mentalist een bekwame entertainer is die daar door oefening komt, terwijl een medium aanspraak maakt op bovennatuurlijke krachten.

Ontsnappingen, en een Niagara-voetnoot

Escapologie is de kunst van het ontsnappen uit boeien en valstrikken: handboeien, dwangbuizen, kooien, kisten en tanks. Harry Houdini (1874 tot 1926) is de naam die iedereen kent, en volgens Wikipedia ontleende hij zijn artiestennaam aan de Franse goochelaar Jean Eugène Robert-Houdin. Niagara Falls heeft zijn eigen band met hem. Wikipedia vermeldt dat stukken uit Houdini's collectie, waaronder zijn watermartelkist, te zien waren in het Houdini Hall of Fame-museum in Niagara Falls, Ontario, totdat een brand het museum in 1995 verwoestte. Het metalen frame van de kist overleefde de brand en werd later gerestaureerd.

Hoe de magie het theater bereikte

Wikipedia noemt Robert-Houdin de vader van de moderne amusementsmagie. Als klokkenmaker van beroep opende hij in 1845 een magisch theater in Parijs en verplaatste hij de kunst van de kermissen naar een podium waarvoor het publiek betaalde. Tegen het einde van de eeuw waren grote magieshows neergestreken in vaste theaterhuizen, en in Londen verzorgden Maskelyne en Cooke 31 jaar lang hun show in de Egyptian Hall. Een show van negentig minuten in een speciaal gebouwd theater nabij Clifton Hill hoort bij die traditie.